Emocje, rozrywka i zainteresowanie sportem to najważniejsze czynniki przyciągające uczestników do zakładów sportowych. Kolejne wygrane za sprawą przypływu gotówki zachęcają do tworzenia następnych kuponów. Jak to w życiu bywa, po sukcesach niekiedy następuje pasmo porażek. Znasz się na sporcie, jednak w ostatnim czasie los nie sprzyja Ci przy obstawianiu zakładów? Być może wpadasz w pułapki psychologiczne czyhające na mniej doświadczonych graczy. Dziś postaramy się przedstawić te najczęstsze wraz z garścią porad, jak skutecznie ich unikać, aby zakłady sportowe znów przynosiły Ci satysfakcję!
Efekt aureoli
Ludzki umysł wykazuje tendencję do idealizowania postaci i grup społecznych. Nie inaczej jest w przypadku drużyn oraz sportowców. Jeśli chodzi o zakłady sportowe, efekt aureoli wyraża się poprzez automatyczne przypisywanie pozytywnych cech lub przewag jednemu zespołowi bądź zawodnikowi. Może wynikać z dotychczasowych doświadczeń – skoro konkretna drużyna wygrała rozgrywki trzy razy z rzędu, wydaje się być zdecydowanym faworytem w kolejnych. Gracz nie dostrzega, że skład uległ poważnym osłabieniu, panuje w nim plaga kontuzji, podczas gdy rywale przed kolejnym sezonem zdecydowanie się wzmocnili. Efekt aureoli bywa też skutkiem pozytywnych skojarzeń – kiedy zespół przeważył o zwycięstwie kilku poprzednich kuponów, trudno dojść do wniosku, że passa nie musi trwać wiecznie.
W jaki sposób uniknąć tej pułapki psychologicznej? Nie daj się zwieść pierwszemu wrażeniu. Nie zwracaj uwagi na historię, w tym zamierzchłe statystyki, lecz dokonuj kalkulacji na bazie aktualnych informacji. Czy Brazylia jest piłkarską potęgą? Zasługuje na takie miano, ale przecież Canarinhos ostatni mundial wygrali ponad 20 lat temu!
Paradoks hazardzisty
Kolejna pułapka psychologiczna, czyli paradoks hazardzisty, dotyczy nie tylko zakładów sportowych, ale wszelkich zdarzeń wynikających z rachunku prawdopodobieństwa. Zjawisko polega na usilnym poszukiwaniu prawidłowości. Drużyna odniosła trzy porażki z rzędu? Gracz skłania się wówczas do przewidywania kolejnej. Lider tabeli zremisował kolejno pięć spotkań na wyjeździe? Szósty podział punktów z pozoru wydaje się pewnikiem.
Dlaczego takie myślenie jest błędne? Wystarczy odwołać się do matematyki, a konkretnie rachunku prawdopodobieństwa. Rzucając kostką do gry, możesz kilka razy z rzędu trafić na wynik nieparzysty. Czy zwiększa to prawdopodobieństwo, że tak samo będzie z następnym rzutem? Nie! Prawdopodobieństwo wciąż wynosi 50%. Statystyki odgrywają w zakładach sportowych ważną rolę, ale każdy mecz stanowi niezależne wydarzenie.
Emocjonalne decyzje
Podejmowanie decyzji pod wpływem emocji jest charakterystyczne dla mniej doświadczonych uczestników zakładów sportowych. W głowie zaangażowanego emocjonalnie gracza myślenie życzeniowe zaczyna górować nad zdrowym rozsądkiem i chłodną kalkulacją. Jednak kibicowanie opiera się właśnie na emocjach, a niekoniecznie logice. Innymi słowy, zaangażowany emocjonalnie gracz jest bardziej skłonny do przewidywania wydarzeń, na których mu zależy. Niekiedy zachodzi odwrotny mechanizm – gdy jesteśmy niezadowoleni z ostatnich wyników ulubionej drużyny, czego w ostatnich latach notorycznie doświadczają kibice piłkarskiej reprezentacji Polski, zaczynamy spodziewać się porażek na zasadzie „czarnowidztwa”, chociaż w konkretnym meczu nie ma ku nim zbyt wielu przesłanek.
Wielu doświadczonych graczy zdaje sobie sprawę z wpływu emocji na podejmowanie decyzji w zakładach sportowych. Jeśli czujesz, że nie potrafisz ich odrzucić, zrezygnuj z obstawiania wydarzeń związanych z Twoimi ulubionymi zespołami i zawodnikami. Poszukaj zakładów związanych z wydarzeniami, których wyniki traktujesz neutralnie i szukaj logicznych potwierdzeń Twoich decyzji.
Efekt potwierdzenia
Nieco inaczej działa kolejna dobrze znana pułapka psychologiczna, czyli efekt potwierdzenia. Zjawisko polega na selektywnym dobieraniu informacji z przewagą tych, które sprzyjają potwierdzeniu założonej wcześniej tezy. To kolejny błąd logiczny wynikający z natury ludzkiego umysłu. Bardzo często efekt potwierdzenia zazębia się z opisanym wyżej podejmowaniem decyzji pod wpływem emocji, choć miewa także inne podłoże. Drużyna jest w dobrej formie? Zawodnicy wykazują pewność siebie? Kluczowy gracz powraca po kontuzji, przed którą notował doskonałe wyniki? W dodatku media i Twoi znajomi zewsząd doszukują się pozytywów przed nadchodzącą rozgrywką?
W takim przypadku łatwo zignorować fakty przeczące założonej z góry tezie. Nadchodzący rywal jest znacznie silniejszy od poprzednich, a w dodatku notuje jeszcze bardziej imponującą formę. Tym razem spotkanie odbędzie się na wyjeździe lub w innej hali sportowej. Rywale mieli o jeden dzień więcej na odpoczynek, a do tego uniknęli długiej podróży. Jeśli w dodatku kurs na dane zdarzenie wydaje się całkiem korzystny, gracz ignoruje fakty, które nie są zgodne z jego planem. Jak uniknąć tej pułapki psychologicznej? Staraj się za każdym razem analizować wszystkie dostępne informacje, najlepiej pochodzące z neutralnych źródeł.
Pewność retrospektywna
Ta nietypowa pułapka psychologiczna w zakładach sportowych ma zupełnie inny mechanizm od przedstawionych wcześniej. Pewność retrospektywna polega na ocenianiu zdarzeń po fakcie, gdy wynik jest już znany, a w grę często wchodzą dodatkowe emocje. Preferowana przez Ciebie drużyna przegrała po rzucie karnym w 90 minucie spotkania? W takim przypadku być może szukasz usprawiedliwień? W końcu na środku obrony wystąpił mniej doświadczony zawodnik, który zastępował dotychczasowego lidera. Mecz odbył się na trudnym terenie ze względu na niesprzyjający klimat lub miejscową publiczność złożoną z zagorzałych i tworzących zagłuszający hałas kibiców. „Wiedziałem, że tak będzie, ale następnym razem nie dam się zwieść”.
Na czym polega szkodliwość tej pułapki psychologicznej, skoro teoretycznie nie ma ona wpływu na kolejne zakłady, a porażka jest już przeszłością? Ponieważ podobny tok myślenia utwierdza gracza w przekonaniu, że jego rozumowanie było słuszne, jednak ostatecznie popełnił drobny błąd lub, wręcz przeciwnie, o ostatecznym wyniku zdecydowało nieszczęśliwe, niesprzyjające zdarzenie losowe – na przykład niesłusznie podyktowany karny. Jeśli pewność retrospektywna, zwana również wsteczną, zdarza Ci się po niemal każdej porażce w zakładach bukmacherskich, oznacza to ni mniej, ni więcej, że regularnie popełniasz błędy, które wynikają z pozostałych pułapek lub zbyt szczątkowej analizy.
Społeczny dowód słuszności
Ta pułapka psychologiczna nie jest charakterystyczna wyłącznie dla zakładów bukmacherskich, a raczej wynika z ludzkiej natury i dotyczy wszystkich dziedzin życia. O ile w pozostałych przypadkach błędne decyzje zazwyczaj wynikają ze zbytniej pewności siebie prezentowanej przez gracza, tym razem fundamentem porażki jest zdawanie się na innych. Twoi znajomi lub koledzy z pracy wyrażają zdanie, że mecz musi zakończyć się zwycięstwem konkretnej drużyny? Potwierdzenie tej tezy znajdujesz również w mediach? Przecież wszyscy nie mogą się mylić.
Niestety mogą. Być może Twoje otoczenie składa się z zaangażowanych kibiców, a niekoniecznie ekspertów. Z kolei eksperci, których opiniom na co dzień ufasz, nie są wyrocznią. Dlaczego? Bo wszyscy mamy skłonność do wpadania w pułapki psychologiczne! Obstawiając zakłady sportowe zawsze samodzielnie analizuj prawdopodobieństwo poszczególnych zdarzeń. Dopiero po rzetelnej analizie warto skonsultować jej wynik z innymi.
Podsumowanie
Czy zakłady sportowe są pełne pułapek psychologicznych czyhających na graczy? Zdecydowanie nie! Wspomniane pułapki mają swoje źródło w mechanizmach, jakimi rządzi się ludzki umysł. Najważniejszym krokiem do ich pokonania jest świadomość, że takowe istnieją oraz na czym polegają. Dzięki temu obstawianie znów zaczyna wynikać z chłodnej i logicznej kalkulacji, a gracz odczuwa przy tym pożądany dreszczyk emocji i frajdę. Wygrane kupony stanowią dodatkowy bonus i nagrodę za pracę włożoną w analizę w trakcie przygotowywania zakładu!